Psychologia i psychiatria to dwie prężnie rozwijające się dziedziny nauki. Mimo iż nieco się różnią, są ze sobą ściśle powiązane. Niestety niski poziom świadomości rodzaju usług psychologicznych sprawia, że profesje te są mylone. Czym różni się psycholog od psychiatry? Kiedy udać się do psychologa, a kiedy do psychiatry?

Psycholog a psychiatra – czym zajmuje się każdy z nich?

Psycholog to osoba posiadająca tytuł magistra psychologii. Dysponuje umiejętnościami przeprowadzania oraz interpretowania testów psychologicznych, ale wie także, w jaki sposób funkcjonuje ludzka psychika i co oznaczają poszczególne zachowania. Może ponadto posiadać tytuł doktora nauk medycznych, jednak mimo to nie jest lekarzem. Dodatkowo może także posiadać specjalizację z zakresu psychologii klinicznej, międzykulturowej i społecznej, co ma znaczny wpływ na posiadaną przez niego wiedzę. Dodatkowo psychologowie mogą brać udział w szkoleniach i konferencjach poszerzających ich wiedzę oraz umiejętności, dzięki czemu zyskują wiedzę niezbędną w leczeniu zaburzeń psychicznych oraz chorób psychicznych. Psycholog może także poszerzyć swój warsztat poprzez odbycie kursy psychoterapii. Staje się wówczas psychoterapeutą i może prowadzić sesje terapeutyczne.

Psychiatra to lekarz mający za sobą 6-letnią podróż na studiach medycznych ze specjalizacją psychiatrii. Oznacza to, że psychiatra dysponuje wiedzą z zakresu anatomii człowieka, funkcjonowania układu nerwowego, a także zachodzenia procesów mózgowych. Dodatkowo psychiatra zna także oczywiście także specyfikę zaburzeń psychicznych, takich jak zaburzenia odżywiania, depresja, zaburzenia lękowe, czy zaburzenia o charakterze schizotypowym. Dodatkowo psychiatra zajmuje się także obszarem leczenia farmakologicznego, które jest wręcz niezbędne, zwłaszcza w ostrym lub przewlekłym przebiegu choroby. Leczenie zaburzeń psychicznych wymaga współpracy obu tych specjalistów. Najczęściej udając się do psychologa, możemy otrzymać zalecenie konsultacji z lekarzem psychiatrą, celem postawienia ewentualnej diagnozy. Udając się do lekarza psychiatry możemy z kolei usłyszeć, iż leczenie farmakologiczne wymaga także zastosowania wsparcia psychologicznego w formie sesji terapeutycznych.

rozmowa psycholog z klientką

Czym różni się psycholog od psychiatry? Na czym polega aktywna współpraca psychiatrów i psychologów?

Bez względu na to, czy pacjent odbywa leczenie psychiatryczne, czy odczuwa chwilowy spadek nastroju, współpraca psychiatrów i psychologów stała się znacznie bardziej aktywna, niż kilka lat temu. Specjaliści nawzajem doceniają swoją wiedzę oraz kompetencje, wymieniając się nawzajem swoimi spostrzeżeniami oraz wątpliwościami. Jak wiadomo, psychiatra zajmuje się leczeniem farmakologicznym, gdyż jest lekarzem medycyny, jednak zaburzenia psychiczne wymagają często zastosowania testów psychologicznych, które dają szersze, pewniejsze światło na dany problem, a nie jedynie wnioski z obserwacji. Psychoterapeuta zajmuje się z kolei kompleksową, długoterminową terapią, która po ustabilizowaniu lekami może dać lepsze efekty, niż zastosowanie samodzielnie leków lub spotkań z psychologiem lub psychoterapeutą.

Czy psychiatra może być psychologiem lub psychoterapeutą?

Coraz częściej zdarza się tak, że lekarze psychiatrzy chcą poszerzać swój warsztat wiedzy o wiedzę psychologiczną lub psychoterapeutyczną. Niewykluczone, że psychiatra może okazać się jednocześnie psychologiem. Możliwe jest to oczywiście po zrealizowaniu dodatkowych studiów. Osoba taka ukończyła wówczas dwa różne kierunki oraz odbyła dwie zupełnie różne praktyki, co warto docenić w kontakcie terapeutycznym.

Zadania psychologa

Psycholog to osoba, do której najczęściej zgłaszają się osoby z danym problemem. To odpowiedzialny zawód, ponieważ wymaga czujności diagnostycznej. Jeżeli nasilenie objawów przekracza pewien próg, psycholog najczęściej zleca wizytę u psychiatry. Mowa tutaj o problemach, takich jak zaburzenia w zakresie odżywiania, myśli samobójcze, skłonności samobójcze, stany lękowe i depresyjne, a także trudności emocjonalne o większym nasileniu utrudniającym prawidłowe funkcjonowanie.

Do zadań psychologa należy:

·         Porada i pierwsza pomoc w problemach natury psychicznej,

·         Poradnictwo psychologiczne,

·         Wsparcie psychologiczne w trudach dnia codziennego,

·         Poradnictwo z zakresu różnych metod walki ze stresem,

·         Stawianie diagnoz psychologicznych,

·         Kierowanie na odpowiednie leczenie pacjentów.

Warto pamiętać, iż psycholog nie zajmuje się terapią. Kompetencje te należą do psychoterapeutów po ukończeniu odpowiedniego roku szkolenia do psychoterapeutów. Żaden psycholog ani psychoterapeuta nie wystawi jednak recepty, ani rozwiązania, jakim jest zwolnienie lekarskie.

Zadania lekarza psychiatry

Psychiatrą może zostać osoba, która ukończyła przede wszystkim studia medyczne w zakresie psychiatrii. Dziedzina ta zajmuje się zasadniczo diagnozowaniem oraz leczeniem zaburzeń psychicznych i chorób psychicznych. W praktyce oczywiście psychiatrzy i psychologowie ze sobą współpracują.

Do zadań psychiatry należy:

  • Diagnoza chorób i zaburzeń psychicznych,
  • Leczenie zaburzeń psychicznych,
  • Wdrażanie leczenia farmakologicznego na receptę,
  • kierowanie na terapię lub spotkania z psychologiem,
  • Wskazanie potrzeby leczenia szpitalnego.

Psychiatrzy zajmują się leczeniem nieco poważniejszych i bardziej zaawansowanych stadium choroby. W przypadku niewielkiego obniżenia nastroju wsparcie psychologiczne oraz terapia może odnieść pozytywny efekt, bez konieczności włączania leków. W przypadku ciężkich epizodów depresji, zaburzeń osobowości lub zaburzeń lękowych o przewlekłym charakterze pomoc psychologiczna i terapeutyczna okazuje się niewystarczająca. W takiej sytuacji leczenie najczęściej przebiega w sposób dwutorowy- u psychologa oraz u psychoterapeuty.

Wdrożenie odpowiedniej farmakoterapii pozwala na wyrównanie funkcjonowania gospodarki hormonalnej, natomiast terapia pozwala na przeanalizowanie swojego stanu emocjonalnego, zniekształceń poznawczych, a także umożliwia przyjrzenie się swojemu życiu z nieco innej perspektywy.

młoda kobieta w ciąży zażywa leki

Czym się różni psycholog od psychiatry?

Jak już zostało wspomniane, zaburzenia psychiczne wymagają postawienia diagnozy psychologicznej oraz wsparcia psychiatrycznego. Psycholog to magister psychologii, natomiast psychiatra zajmujące się leczeniem chorób psychicznych, dysponujący wiedzą i doświadczeniem z zakresu psychiatrii. Lekarz psychiatra to lekarz medycyny, który ukończył 6-letnie studia medyczne z zakresu psychiatrii. Oczywiście zarówno psycholog, jak i psychiatra na co dzień w pracy spotykają się z pacjentami prezentującymi zaburzenia emocjonalne lub trudności w zakresie relacji międzyludzkich, jednak zwolnienia lekarskie, a także przepisanie środków farmakologicznych pozostaje w rękach psychiatry.

Psychiatra a psychoterapeuta. Czy psychoterapia może być prowadzona przez lekarza psychiatrę?

Znamy już różnice  pomiędzy psychologiem a psychiatrą. Co jednak z psychoterapeutą? Czym zajmuje się terapeuta? O ile u psychiatry możemy liczyć na profesjonalną diagnozę na podstawie obszernego wywiadu, o tyle psychoterapeuta przeprowadzi z nami podróż po naszej głowie i duszy. Najczęściej odbywa się to także na podstawie wywiadu. Psycholog i psychoterapeuta również najczęściej ze sobą współpracują, aby podzielić się wątpliwościami. Psychoterapia bywa jedną z najskuteczniejszych form wsparcia w kryzysie. Udając się na psychoterapię, odczuwamy najczęściej stres, jednak proces terapii bywa niezwykle inspirujący i potrzebny, zwłaszcza jeżeli borykamy się z problemem uzależnienia. Zarówno w przypadku lekarza psychiatry, jak i psychologa, czy psychoterapeuty mówimy o bezpośrednim kontakcie z pacjentem.

Do kogo udać się po pomoc? Psycholog zajmuje się diagnozą

Reasumując, psycholog to absolwent psychologii, który ukończył studia magisterskie. Ma inne uprawnienia niż psychiatra czy psychoterapeuta. Do jego zadań należy m.in.:

  • przeprowadzanie testów psychologicznych,
  • stawianie diagnoz,
  • kierowanie klienta do innych specjalistów (psychiatry, psychoterapeuty, ginekologa, seksuologa, fizjoterapeutki uroginekologicznej), jeśli istnieją ku temu przesłanki. Każdy problem ze zdrowiem psychicznym można najpierw skonsultować z psychologiem, a z pewnością otrzymamy adekwatną pomoc,
  • psychoedukacja, która opiera się na wyjaśnianiu klientowi, jak działa ludzki mózg i jakie mechanizmy przyczyniają się w jego przypadku do pogorszenia stanu psychicznego,
  • wydawanie orzeczeń, psycholog może wystawiać m.in. zaświadczenia o dysleksji, dysgrafii etc.,
  • interwencja kryzysowa, czyli natychmiastowa pomoc psychologiczna udzielana m.in. ofiarom gwałtów, wypadków i klęsk żywiołowych. Po konsultacji z psychologiem klient decyduje, czy potrzebuje dalszego wsparcia.

Warto zaznaczyć, że nie każdy absolwent psychologii to psycholog kliniczny. Wszystko zależy od jego specjalizacji. Niektórzy zajmują się psychodietetyką, psychoonkologią, psychodermatologią, psychologią sportu etc. Wizytę u psychologa warto zatem poprzedzić weryfikacją jego obszaru zainteresowań i kompetencji.

Kto może pomóc w radzeniu sobie ze stresem? Sprawdź, czym dokładnie zajmuje się psychoterapeuta

Czym się zajmuje psychoterapeuta? Kogo wybrać, gdy pojawiają się problemy, które utrudniają codzienne funkcjonowanie? Istnieje wielu specjalistów od zdrowia psychicznego, co może rodzić poczucie zagubienia. Na szczęście każdy z nich jest w stanie rozpoznać nasz problem i w razie potrzeby przekierować nas do innej osoby. Np. psycholog często rekomenduje psychoterapię.

Kiedy nasze codzienne funkcjonowanie jest utrudnione, warto udać się do specjalisty. Psychoterapeuta ukończył studia psychologiczne lub medyczne, ewentualnie pedagogiczne, socjologiczne lub z zakresu resocjalizacji, a następnie odbył 4-letni kurs terapeutyczny mający charakter podyplomowy. Jego uprawnienia warto sprawdzić przed wizytą. Prowadzenie psychoterapii to bowiem duża odpowiedzialność, od wiedzy i doświadczenia specjalisty zależy to, czy nasza jakość życia ulegnie poprawie.

Poszczególni specjaliści pracują w różnych nurtach. Oznacza to, że posługują się innymi narzędziami, które pomagają nam dotrzeć do celu, np. nawiązywać zdrowsze relacje z ludźmi. Terapeuta systemowy zazwyczaj pracuje z rodzinami. Terapeuta poznawczo-behawioralny udziela krótkoterminowego wsparcia. Współpraca z nim przynosi dobre rezultaty m.in. w przypadku depresji, stanów lękowych i zaburzeń odżywiania. Z kolei psychoterapeuta psychodynamiczny pomaga nam poznać nasze wzorce interakcji z innymi. Wspólna podróż ma tutaj charakter długoterminowy, ale pozwala dokonać lepszego wglądu w siebie.

W psychoterapii kluczową rolę odgrywa jednak podejście do pacjenta i relacja terapeutyczna. To właśnie ona pomaga przezwyciężyć trudności w radzeniu sobie z emocjami i stresem.

W pracy psychoterapeuty ważna jest superwizja. Jego praca powinna przebiegać pod nadzorem bardziej doświadczonego terapeuty, który pomoże mu poszerzyć spojrzenie na problemy klientów.

Psychiatra jest lekarzem, który zajmuje się leczeniem chorób oraz zaburzeń psychicznych

Psychiatra to osoba, która ukończyła studia medyczne i specjalizację z psychiatrii. Jako lekarz może przepisać nam leki, np. antydepresanty i przeciwlękowe, a także wystawić  L4. Coraz więcej ludzi boryka się z zaburzeniami psychicznymi. Uważa się, że do sposobów ich leczenia najlepiej podchodzić holistycznie. Łączyć farmakoterapię z psychoterapią.

Osoba, która ma specjalizację z zakresu psychiatrii, może być pracownikiem szpitala psychiatrycznego i oddziałów odwykowych.

Niekiedy psychiatra i psychoterapeuta to ta sama osoba. Lekarz może bowiem odbyć 4-letni kurs psychoterapeutyczny i oferować swoim pacjentom kompleksowe usługi.

Jaka jest różnica między psychologiem a psychiatrą – podsumowanie

Psychiatra a psycholog, psychoterapeuta czy psychiatra – wiele z nas zastanawia się, do jakiego specjalisty zwrócić się z prośbą o pomoc. Jeśli przeżywasz trudne chwile, możesz pójść do gabinetu dowolnej osoby zajmującej się zdrowiem psychicznym. Każda z nich odpowiednio Cię pokieruje. Psycholog i psychiatra często ze sobą ściśle współpracują, uzupełniając swoje działania. Pamiętaj, że dziś korzystanie z usług specjalisty nikogo nie stygmatyzuje. Nawet politycy i gwiazdy show-biznesu przyznają się do leczenia depresji, stanów lękowych czy choroby afektywnej dwubiegunowej. Niekiedy już sama diagnoza znacząco poprawia jakość życia, ponieważ pozwala nam zrozumieć, dlaczego zachowujemy się w określony sposób. Np. rozdrażnienie, impulsywność i problemy z koncentracją przy ADHD wynikają z odmiennego sposobu funkcjonowania mózgu.

Czy warto zostać psychologiem lub psychiatrą?

Studia psychologiczne trwają 5 lat. Studia na uniwersytecie medycznym trwają z kolei 6 lat. Każda osoba przed podjęciem danego kierunku powinna dogłębnie przeanalizować swoje preferencje oraz predyspozycje. Oba kierunki wymagają wiedzy z zakresu biologii, funkcjonowania układu nerwowego, a także zaparcia do tego, aby w codziennej pracy nie mieć oporów w kontakcie z pacjentem/klientem. Psycholog dzieci i młodzieży ma aktualnie wiele pracy, ponieważ coraz więcej młodych osób skarży się na trudności emocjonalne, które często wiązane są ze zdrowiem psychicznym, a tak naprawdę nieprawidłowościami w jego funkcjonowaniu. Na podstawie wywiadu przeprowadzonego przez psychiatrę lub psychologa dobierany jest dalszy sposób postępowania, aby osoba miała okazję skorzystać z profesjonalnej pomocy psychologicznej, a także wsparcia psychiatrycznego. Poważna choroba XXI wieku, jaką jest depresja, wymaga delikatnego podejścia oraz obszernej wiedzy ze strony specjalistów.

Warto zaznaczyć, iż obecnie poziom wiedzy psychologicznej i psychiatrycznej daje większe możliwości, zwłaszcza w przypadku leczenia oraz terapii dzieci oraz młodzieży.